🔄 อัปเดตล่าสุด 21 มิ.ย. 2026
เพชรบูรณ์ที่คนนึกถึงมักเป็นทะเลหมอกเขาค้อ ไร่ดอกไม้ภูทับเบิก หรือวัดผาซ่อนแก้ว แต่ก่อนจะถึงทุกที่ที่ว่ามา รถเกือบทุกคันต้องวิ่งผ่านจุดเดียวกันคือ สี่แยกพ่อขุนผาเมือง ในอำเภอหล่มสัก จุดตัดของทางหลวงหมายเลข 21 (สระบุรี–หล่มสัก) กับหมายเลข 12 (พิษณุโลก–หล่มสัก) ตรงนี้คือทางเลี้ยวขึ้นเขา และเป็นที่ตั้งของอนุสาวรีย์ที่ตั้งชื่อให้สี่แยกนี้
ไม่ใช่ที่เที่ยวที่ต้องอยู่ทั้งวัน เป็นจุดแวะสั้น ๆ มากกว่า แต่ถ้าเข้าใจว่าทำไมถึงมีอนุสาวรีย์ตรงนี้ การขับขึ้นเขาต่อจะมีความหมายขึ้นเยอะ
พ่อขุนผาเมืองคือใคร ทำไมถึงสำคัญ
พ่อขุนผาเมืองเป็น เจ้าเมืองราด เมืองโบราณที่เชื่อกันว่าอยู่ในเขตหล่มสัก–หล่มเก่าของเพชรบูรณ์ทุกวันนี้ เมื่อราวพุทธศตวรรษที่ 18 (ราว 700 ปีก่อน) ท่านร่วมมือกับพ่อขุนบางกลางหาว เจ้าเมืองบางยาง พระสหาย นำกำลังขับไล่อำนาจขอมออกจากดินแดนสุโขทัย
จุดที่หลายคนทึ่งคือ เมื่อชนะแล้ว พ่อขุนผาเมืองไม่ได้ตั้งตัวเองเป็นกษัตริย์ทั้งที่มีสิทธิ์ แต่ยกราชสมบัติให้พระสหายขึ้นครองกรุงสุโขทัยแทน ถวายพระนามว่า "ศรีอินทรบดินทราทิตย์" เรื่องการสละสิทธิ์นี้เองที่ทำให้ท่านถูกยกย่องเรื่องความเสียสละ และเป็นเหตุผลที่ชาวเพชรบูรณ์สร้างอนุสาวรีย์ให้เป็นศูนย์รวมใจ
เกร็ดเล็ก ๆ
ชื่อ "เมืองราด" ที่ปรากฏในศิลาจารึกสุโขทัย นักประวัติศาสตร์ส่วนหนึ่งเชื่อว่าคือพื้นที่หล่มสักนี่เอง นี่คือเหตุผลที่อนุสรณ์สถานหลังใหม่จึงใช้ชื่อ "เมืองราด" ไม่ใช่แค่ชื่อบุคคล
อยากเที่ยว เพชรบูรณ์ ให้สนุกขึ้น? จองทัวร์ & กิจกรรม
จองออนไลน์ล่วงหน้าผ่าน Klook หรือ GetYourGuide มักได้ราคาดีกว่าหน้างานและไม่ต้องต่อคิว เลือกเฉพาะกิจกรรมที่อยากทำจริง ๆ ราคาและที่ว่างดูสด ๆ ได้ในแต่ละเว็บ
สองจุดที่ชื่อคล้ายกัน อย่าสับสน
ในหล่มสักมีจุดรำลึกพ่อขุนผาเมืองอยู่สองที่ ชื่อใกล้กันจนคนเข้าใจผิดบ่อย แยกให้ชัดก่อนออกเดินทาง
อนุสาวรีย์พ่อขุนผาเมือง
พระรูปยืนหล่อโลหะ มือขวาทรงดาบปักลงดิน ตั้งเด่นอยู่กลางวงเวียนตรงสี่แยกพ่อขุนผาเมือง (แยก 21 ตัด 12) เป็นจุดที่คนถ่ายรูปผ่านบ่อยสุด อยู่ตรงทางขึ้นเขาพอดี
อนุสรณ์สถานเมืองราด
ที่ใหม่กว่า อยู่บ้านหวาย ห่างจากตัวอำเภอหล่มสักไปนิด มีลานสักการะพระบรมรูป + อาคารพิพิธภัณฑ์เล่าเรื่องเมืองราด เหมาะคนที่อยากดูข้อมูลแบบจัดแสดง
ถ้าเวลาน้อยและแค่อยากแวะถ่ายรูปก่อนขึ้นเขา ให้หยุดที่ อนุสาวรีย์ตรงสี่แยก ก็พอ แต่ถ้าสนใจประวัติศาสตร์จริงจังและอยากเดินดูพิพิธภัณฑ์ ค่อยขับไปที่ อนุสรณ์สถานเมืองราด บ้านหวายเพิ่ม
อนุสรณ์สถานเมืองราด มีอะไรให้ดู
ตัวอนุสรณ์สถานเมืองราดที่บ้านหวายมีพื้นที่ราว 8 ไร่ แบ่งเป็นสองส่วนหลัก เดินดูจบสบาย ๆ ภายในชั่วโมงเดียว
- ลานสักการะพระบรมรูป — พระรูปพ่อขุนผาเมืองในอิริยาบถยืน ฐานรอบ ๆ เล่าเรื่องวีรกรรมของท่านทั้งสี่ด้าน คนท้องถิ่นมาสักการะและบวงสรวงที่นี่ช่วงงานประจำปี
- อาคารพิพิธภัณฑ์ — จัดแสดงพระราชประวัติ การทำศึกขับไล่ขอม ประวัติการสร้างอนุสรณ์สถาน และข้าวของเครื่องมือโบราณที่ขุดพบในเพชรบูรณ์ เช่น กำไล ใบมีดหิน สะท้อนชีวิตคนยุคก่อนประวัติศาสตร์ในแถบนี้
- มุมเรียนรู้เรื่องเมืองราด — ปูพื้นว่าทำไมหล่มสักถึงเชื่อมโยงกับชื่อ "เมืองราด" ในศิลาจารึก เป็นข้อมูลที่หาอ่านที่อื่นยาก
เช็กก่อนไป
อาคารพิพิธภัณฑ์บางช่วงปิดนอกเวลาราชการหรือเปิดเฉพาะมีคนดูแล แนะนำโทรถามล่วงหน้าที่ อบจ.เพชรบูรณ์ หรือเบอร์ผู้ดูแล 082-547-2412 ก่อนขับเข้าไป จะได้ไม่เสียเที่ยว ส่วนลานสักการะด้านนอกเข้าได้ตามปกติ ไม่มีค่าเข้า
ทำไมเป็นจุดแวะที่เข้าทางพอดี
เสน่ห์จริง ๆ ของที่นี่ไม่ใช่ตัวอนุสาวรีย์อย่างเดียว แต่เป็นทำเล สี่แยกพ่อขุนผาเมืองอยู่ราวกิโลเมตรที่ 261 ของทางหลวง 21 และเป็นจุดที่ต้องเลี้ยวซ้ายเข้าทางหลวง 12 เพื่อขึ้นเขาค้อ (อีกราว 24 กม.) หรือเลยไปภูทับเบิก พูดง่าย ๆ คือรถที่จะขึ้นเขาแทบทุกคันวิ่งผ่านตรงนี้อยู่แล้ว
- แวะยืดเส้นก่อนทางโค้ง — ขึ้นเขาค้อเป็นทางโค้งต่อเนื่อง แวะตรงนี้ลงเดินสัก 15 นาทีก่อนเริ่มไต่ระดับ ช่วยคนเมารถได้
- เติมน้ำมัน–เข้าห้องน้ำ — ย่านสี่แยกและตัวหล่มสักมีปั๊มและร้านสะดวกซื้อ เป็นจุดเติมเสบียงก่อนขึ้นเขาที่ของแพงขึ้น
- ถ่ายรูปเช็กอินเปิดทริป — พระรูปกลางวงเวียนเป็นแลนด์มาร์กที่บอกว่า "ถึงหล่มสักแล้ว เดี๋ยวได้ขึ้นเขา"
เที่ยวต่อรอบ ๆ ได้ที่ไหนบ้าง
เพราะอยู่ตรงปากทางขึ้นเขาพอดี แวะที่นี่แล้วต่อได้หลายทิศ เลือกตามว่าจะมุ่งหน้าไปไหน
เขาค้อ
เลี้ยวเข้า ทล.12 ขึ้นไปอีกราว 24 กม. ทะเลหมอก จุดชมวิว คาเฟ่ริมเขา และที่พักวิวภูเขาเพียบ
จุดสูงสุดเพชรบูรณ์ภูทับเบิก
ไปต่อจากหล่มเก่า จุดสูงสุดของเพชรบูรณ์ ไร่กะหล่ำขั้นบันได ทะเลหมอกหน้าหนาว และอาหารม้ง
ของกินท้องถิ่นตัวเมืองหล่มสัก
ห่างจากสี่แยกแค่ไม่กี่กิโล มีตลาด ของกินพื้นเมือง และร้านก๋วยเตี๋ยวเก่าแก่ให้แวะเติมพลัง
การเดินทางและเวลาที่ควรเผื่อ
ถ้ามาจากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวง 21 ผ่านตัวเมืองเพชรบูรณ์ขึ้นมาทางเหนือ จนถึงสี่แยกพ่อขุนผาเมืองในเขตหล่มสัก อนุสาวรีย์อยู่ตรงวงเวียนสี่แยกเลย มองไม่พลาด ส่วนอนุสรณ์สถานเมืองราดที่บ้านหวายอยู่ห่างจากตัวอำเภอหล่มสักราว 3 กม. มีป้ายบอกทาง
- รถส่วนตัว — สะดวกสุด จอดถ่ายรูปริมวงเวียนได้ ระวังรถวิ่งเร็วช่วงสี่แยก
- รถสาธารณะ — รถทัวร์/รถตู้สายหล่มสักลงตัวอำเภอได้ แล้วต่อรถสองแถวหรือมอเตอร์ไซค์รับจ้างไปจุดต่าง ๆ
- เวลาที่ควรเผื่อ — แวะถ่ายรูปอนุสาวรีย์ 15–20 นาทีก็พอ ถ้ารวมเดินพิพิธภัณฑ์ที่บ้านหวายเผื่อราว 1 ชั่วโมง
ตรง ๆ จากเรา
อย่าตั้งความหวังว่าเป็นแหล่งเที่ยวใหญ่ระดับครึ่งวัน มันคือจุดแวะที่ดีและมีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ เหมาะเสริมเข้าไปในเส้นทางขึ้นเขามากกว่าจะตั้งใจมาที่นี่ที่เดียว ใครชอบเรื่องเล่าและประวัติศาสตร์จะได้อะไรกลับไปเยอะ ใครมาเน้นวิวอย่างเดียวอาจรู้สึกเฉย ๆ
วางแผนทริปเขาค้อ–หล่มสักให้ครบทั้งทะเลหมอกและของกิน
ดูคู่มือเที่ยวเพชรบูรณ์ →