🔄 อัปเดตล่าสุด 21 มิ.ย. 2026
อุทยานประวัติศาสตร์กำแพงเพชรแบ่งเป็นสองเขตหลัก คือเขตในกำแพงเมือง (วัดพระแก้ว วัดพระธาตุ) กับ เขตอรัญญิก ซึ่งเป็นป่าวัดนอกกำแพงเมืองทางทิศเหนือ ที่พระสายวิปัสสนาเคยใช้ปฏิบัติธรรม วัดพระสี่อิริยาบถอยู่ในเขตอรัญญิกนี้ ห่างจากที่ทำการอุทยานฯ ไม่ไกล และเป็นวัดที่คนมักแวะคู่กับวัดพระนอนและวัดช้างรอบในรอบเดียวกัน
จุดที่ทำให้วัดนี้น่าจดจำคือ วิหารพระอิริยาบถทรงจตุรมุข ด้านหลังวัด ฐานก่อด้วยศิลาแลงยกสูงราว 2 เมตร แต่ละด้านของมณฑปเคยประดิษฐานพระพุทธรูปปูนปั้นองค์ใหญ่หันออกคนละทิศ ครบทั้งสี่อิริยาบถตามชื่อวัด ทุกวันนี้พังทลายไปตามกาลเวลา เหลือพระยืนที่ยังสมบูรณ์ที่สุด ส่วนอีกสามท่าเหลือเป็นเค้าโครงให้พอจินตนาการตามได้
พระสี่อิริยาบถ คืออะไร แต่ละท่าอยู่ทิศไหน
คำว่า "อิริยาบถ" หมายถึงท่าทางการวางกายสี่แบบในพระพุทธศาสนา วัดนี้สร้างพระพุทธรูปประดิษฐานครบทั้งสี่ท่ารอบมณฑปองค์เดียว ซึ่งเป็นรูปแบบที่พบไม่บ่อยนัก สันนิษฐานว่าเป็นฝีมือช่างกำแพงเพชรสกุลช่างสุโขทัย อายุราวพุทธศตวรรษที่ 20–21
- ทิศตะวันออก — ปางลีลา (เดิน) พระพุทธรูปประทับเดิน สื่อถึงการก้าวเดินเผยแผ่ธรรม
- ทิศตะวันตก — ปางประทับยืน องค์ที่ยังสมบูรณ์ที่สุด เห็นเค้าพระพักตร์และพระวรกายชัด เป็นพระเอกของวัดที่ทุกคนมาถ่ายรูป
- ทิศเหนือ — ปางไสยาสน์ (นอน) พระพุทธรูปประทับนอน วันนี้เหลือเค้าโครงฐาน
- ทิศใต้ — ปางประทับนั่ง พระพุทธรูปประทับนั่งสมาธิ เหลือร่องรอยพอให้เห็นตำแหน่งเดิม
อ่านพระให้สนุกขึ้น
ลองเดินวนรอบมณฑปทีละด้านตามเข็มนาฬิกา เริ่มจากพระยืนทิศตะวันตกที่สมบูรณ์ที่สุด แล้วค่อย ๆ ดูอีกสามท่าที่เหลือเค้าโครง จะเข้าใจไอเดียของช่างที่ตั้งใจให้พระครบสี่อิริยาบถในที่เดียวมากขึ้น
อยากเที่ยว กำแพงเพชร ให้สนุกขึ้น? จองทัวร์ & กิจกรรม
จองออนไลน์ล่วงหน้าผ่าน Klook หรือ GetYourGuide มักได้ราคาดีกว่าหน้างานและไม่ต้องต่อคิว เลือกเฉพาะกิจกรรมที่อยากทำจริง ๆ ราคาและที่ว่างดูสด ๆ ได้ในแต่ละเว็บ
พระยืนปูนปั้น จุดถ่ายรูปของวัด
พระยืนทางทิศตะวันตกคือภาพจำของวัดพระสี่อิริยาบถ ปูนปั้นบนแกนศิลาแลง สูงใหญ่จนต้องแหงนมอง ช่วงที่ถ่ายสวยที่สุดคือเช้า ๆ หรือบ่ายแก่ ๆ ที่แดดเฉียงทำให้เห็นมิติของรอยปูนปั้นและพื้นผิวศิลาแลงชัด แดดเที่ยงจะแข็งและร้อนเกินไป
ถ้าอยากได้รูปสวย ลองยืนถ่ายจากด้านล่างเงยขึ้นเพื่อให้เห็นความสูงของฐาน หรือถ่ายมุมกว้างให้ติดทั้งมณฑปกับต้นไม้รอบ ๆ จะได้บรรยากาศป่าวัดเขตอรัญญิกครบ ขอแค่ไม่ปีนขึ้นไปบนฐานหรือแตะองค์พระ เพราะเป็นโบราณสถานที่เปราะบาง
เที่ยวอย่างไรให้คุ้ม จับคู่กับวัดข้างเคียง
ข้อดีของเขตอรัญญิกคือวัดสำคัญอยู่ใกล้กันในระยะขับรถสั้น ๆ หรือปั่นจักรยานถึงกันได้ แวะวัดพระสี่อิริยาบถแล้วต่อได้อีกหลายจุดในรอบเดียว
วัดพระนอน
อยู่ใกล้กันมาก เด่นที่เสาศิลาแลงต้นใหญ่ทั้งท่อนและฐานพระนอนองค์โต เดินต่อจากวัดพระสี่อิริยาบถได้สบาย
ใกล้กันวัดช้างรอบ
เจดีย์ทรงระฆังบนฐานประดับรูปช้างปูนปั้นรอบฐาน เป็นไฮไลต์อีกจุดของเขตอรัญญิก
เขตในเมืองวัดพระแก้ว–วัดพระธาตุ
อยู่ในเขตกำแพงเมือง ขับรถไม่ไกล เหมาะเที่ยวต่อให้ครบทั้งสองเขตในวันเดียว
เวลาเปิด ค่าเข้า และวิธีไป
- เวลาเปิด — อุทยานฯ เปิดทุกวัน ประมาณ 08.30–16.30 น. เขตอรัญญิกแดดแรง ควรมาช่วงเช้าหรือบ่ายแก่
- ค่าเข้า — เก็บแยกแต่ละเขต คนไทยราว 20 บาท ต่างชาติราว 100 บาท ถ้านำรถเข้าเขตอรัญญิกมีค่ารถราว 50 บาท
- การเดินทาง — เขตอรัญญิกอยู่นอกกำแพงเมืองด้านทิศเหนือ ห่างตัวเมืองไม่กี่กิโลเมตร ขับรถ/มอเตอร์ไซค์สะดวกที่สุด หรือเช่าจักรยานปั่นเที่ยวในเขตก็ได้บรรยากาศ
- เตรียมตัว — สวมรองเท้าเดินสบาย พกน้ำ หมวกหรือร่ม ทางเดินเป็นดินและสนามหญ้ามีร่มไม้บางช่วง
ตรงไปตรงมา
วัดพระสี่อิริยาบถเป็นซากโบราณสถาน ไม่ใช่วัดที่มีพระจำพรรษาหรือสิ่งอำนวยความสะดวกมาก เสน่ห์อยู่ที่บรรยากาศเงียบสงบและคุณค่าทางประวัติศาสตร์ ใครชอบเดินดูโบราณสถานแบบช้า ๆ จะชอบ ส่วนคนที่คาดหวังจุดเช็กอินหวือหวาอาจรู้สึกเรียบไปนิด
อยากเที่ยวกำแพงเพชรให้ครบทั้งโบราณสถาน คาเฟ่ และของกิน
ดูคู่มือเที่ยวกำแพงเพชร →