เดินทางไป & เที่ยวใน
เกาะพะงัน ยังไงดี

ท่าดอนสักที่อำเภอดอนสัก จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นประตูหลักของแผ่นดินใหญ่ที่เรือข้ามฟากออกไปทั้งเกาะสมุยและเกาะพะงัน คนที่มาจากกรุงเทพฯ หรือภาคอื่นทางรถและรถไฟส่วนใหญ่จบเส้นทางที่นี่ ทางที่ประหยัดและง่ายที่สุดคือซื้อ ตั๋วร่วมรถทัวร์บวกเรือ จากกรุงเทพฯ ในใบเดียว รถจะพาไปส่งถึงท่า แล้วต่อเรือเฟอร์รีหรือสปีดโบ๊ตเข้าท่าท้องศาลาบนเกาะพะงันได้เลย ไม่ต้องกังวลเรื่องต่อรถเอง ผู้ให้บริการเรือที่วิ่งเส้นนี้มีหลายเจ้า เช่น Raja Ferry, Seatran Discovery และ Lomprayah โดยเฟอร์รีบรรทุกรถได้และราคาถูกกว่า ส่วนสปีดโบ๊ต/เรือเร็วจะไวกว่าแต่ค่าตั๋วสูงกว่า

ข้อดีหลักคือถูกที่สุดในบรรดาทุกทางเลือก ขนสัมภาระได้เยอะ และมีรอบให้เลือกหลายเวลา ข้อแลกเปลี่ยนคือใช้เวลานานและต้องต่อหลายทอด เฉพาะช่วงดอนสัก-พะงันก็ใช้เวลาราวสองชั่วโมงครึ่งถึงสี่ชั่วโมงครึ่งแล้วแต่ชนิดเรือและจุดแวะ ยังไม่รวมเวลารถจากกรุงเทพฯ ที่ยาวข้ามคืน คนที่มากับตั๋วร่วมควรเผื่อเวลาต่อเรือและถามให้ชัดว่าเรือเข้าท่าท้องศาลาหรือแวะสมุยก่อน ช่วงมรสุมอ่าวไทยปลายปีคลื่นลมแรง เรือบางรอบอาจล่าช้าหรือปรับตาราง จึงควรเช็กสภาพอากาศและรอบเรือล่วงหน้า และเผื่อเวลาเชื่อมต่อไว้ให้มากขึ้น

ถ้าตั้งต้นอยู่ที่เกาะสมุยหรือเกาะเต่าอยู่แล้ว การต่อเรือข้ามมาเกาะพะงันเป็นทางที่เร็วและตรงที่สุด เพราะทั้งสามเกาะอยู่ในกลุ่มเดียวกันในอ่าวไทย เรือเร็วจากสมุยถึงพะงันใช้เวลาเพียงราวสามสิบถึงสี่สิบห้านาที มีหลายรอบต่อวัน และมักเข้าท่าท้องศาลาเช่นกัน เส้นนี้เหมาะมากกับคนที่ตั้งใจบินลงสนามบินสมุยเพราะสะดวกและมีเที่ยวบินเยอะ แล้วต่อรถไปท่าเรือเพื่อข้ามมาพะงัน รวมถึงคนที่วางแผนเที่ยวหลายเกาะในทริปเดียว จะแวะสมุยหรือเกาะเต่าก่อนแล้วค่อยปิดท้ายที่พะงันก็ทำได้ลื่น ๆ

ข้อดีคือใช้เวลาน้อยและได้วิวทะเลระหว่างทาง ข้อควรรู้คือรอบเรือมีจำกัดตามตาราง ไม่ได้วิ่งถี่ทั้งวัน จึงต้องเช็กเวลาเรือให้ตรงกับเที่ยวบินหรือแผนเที่ยว โดยเฉพาะเที่ยวสุดท้ายของวันที่ออกไม่ดึกมาก ถ้าพลาดอาจต้องค้างอีกฝั่งหนึ่งคืน ช่วงคืนฟูลมูนคนจะแห่ข้ามจากสมุยมาพะงันพร้อมกันจำนวนมาก เรือและคิวจะแน่นเป็นพิเศษ มักมีเรือปาร์ตี้และเรือรอบดึกเสริม แต่ราคาก็สูงขึ้นและคนเบียดกัน ควรจองล่วงหน้าและเผื่อเวลาต่อคิว ส่วนหน้ามรสุมปลายปีคลื่นลมแรง เรือเร็วบางรอบอาจงดหรือล่าช้าเช่นกัน

ทางที่เร็วที่สุดสำหรับคนมีเวลาน้อยคือบินลงสนามบินสมุยแล้วต่อเรือข้ามมาเกาะพะงัน เที่ยวบินจากกรุงเทพฯ ไปสมุยใช้เวลาราวหนึ่งชั่วโมงถึงชั่วโมงครึ่ง เมื่อลงเครื่องแล้วก็นั่งรถไปท่าเรือฝั่งสมุย แล้วต่อเรือเร็วข้ามมาท่าท้องศาลาอีกราวสามสิบถึงสี่สิบห้านาที รวมเวลาทั้งหมดยังเร็วกว่าการนั่งรถข้ามคืนลงมาต่อเรือที่ดอนสักมาก เหมาะกับคนที่ลางานได้ไม่กี่วันและอยากใช้เวลาบนเกาะให้คุ้มที่สุด บางคนที่งบไม่ถึงตั๋วสมุยก็เลือกบินลงสนามบินสุราษฎร์ธานีซึ่งตั๋วถูกกว่าแทน แล้วนั่งรถต่อไปท่าดอนสักเพื่อลงเรือ ซึ่งประหยัดกว่าแต่ใช้เวลารถนานกว่า

ข้อแลกเปลี่ยนหลักคือราคา สนามบินสมุยเป็นสนามบินที่มีสายการบินให้บริการจำกัด ทำให้ค่าตั๋วสูงกว่าเส้นทางบินทั่วไปพอสมควร และแม้จะบินถึงสมุยแล้วก็ยังไม่จบ ต้องต่อรถไปท่าเรือและนั่งเรือข้ามอีกทอด จึงควรวางแผนเวลาต่อเชื่อมให้ดี เผื่อเวลาระหว่างไฟลต์กับรอบเรือ และหลีกเลี่ยงการจองไฟลต์ลงสมุยรอบดึกจนพลาดเรือเที่ยวสุดท้ายของวัน หลายผู้ให้บริการมีแพ็กเกจตั๋วร่วมรถรับส่งบวกเรือจากสนามบินสมุยถึงพะงันขายไว้ ซื้อแบบนี้จะช่วยให้การต่อเชื่อมราบรื่นและไม่ต้องหาต่อรถเอง

สำหรับคนที่ขับสกู๊ตเตอร์ไม่เป็นหรือไม่อยากเสี่ยงบนถนนเกาะ การใช้สองแถวและแท็กซี่เหมาบนเกาะพะงันคือทางเลือกที่สบายใจกว่า สองแถวจะจอดรอตามท่าเรือท้องศาลา หาดริ้น และย่านหาดหลัก บางเส้นวิ่งเป็นรอบเชื่อมท่าเรือกับหาดยอดนิยมและคิดค่าโดยสารเป็นรายคน ส่วนแท็กซี่หรือสองแถวเหมาคันจะพาไปส่งตรงจุดที่ต้องการโดยไม่ต้องรอผู้โดยสารอื่น เหมาะกับคนไปเป็นกลุ่ม มีสัมภาระเยอะ พาเด็กหรือผู้สูงอายุ หรือกลับที่พักตอนดึกโดยเฉพาะหลังปาร์ตี้ที่ไม่ควรขับรถเอง

เรื่องที่ต้องรู้ตรง ๆ คือ ค่ารถบนเกาะพะงันค่อนข้างสูงเมื่อเทียบกับระยะทาง ส่วนใหญ่เป็นการตั้งราคาเหมาไม่ใช่มิเตอร์ ยิ่งไปหาดไกลทางเหนือหรือหาดลับ หรือเดินทางกลางดึก ราคาก็ยิ่งขยับขึ้น ควรตกลงราคาก่อนขึ้นทุกครั้งและถามให้ชัดว่าคิดต่อคนหรือเหมาทั้งคัน ถ้าไปกันหลายคนการเหมาคันแล้วหารมักคุ้มกว่าและสะดวกกว่า อีกเรื่องคือ Grab บนเกาะพะงันมีให้ใช้แต่จำนวนรถจำกัดมาก บ่อยครั้งเรียกแล้วไม่มีรถหรือรอนาน จึงไม่ควรพึ่งเป็นหลักทั้งทริป ทางที่ดีคือขอเบอร์คนขับประจำจากที่พัก หรือให้ที่พักช่วยเรียกรถให้ จะได้ราคาที่สมเหตุสมผลและมั่นใจกว่า

เช่าสกู๊ตเตอร์เป็นวิธีเที่ยวบนเกาะพะงันที่ถูกและอิสระที่สุด สกู๊ตเตอร์ทั่วไปเช่าได้ราคาหลักร้อยต่อวัน มีร้านเช่ากระจายทั่วย่านท้องศาลาและตามหาดหลัก ขับเองได้ทั้งวัน แวะหาด น้ำตก จุดชมวิว หรือคาเฟ่เล็ก ๆ ได้ตามใจโดยไม่ต้องรอรถหรือต่อราคา คนที่มากันหลายคนหรือไม่ถนัดมอเตอร์ไซค์ก็เช่ารถยนต์หรือรถกระบะได้ ราคาสูงกว่าแต่หารกันแล้วคุ้มและปลอดภัยกว่า หลายคนเช่ารถทันทีตั้งแต่ลงเรือที่ท่าท้องศาลาเพื่อขับเข้าที่พักเลย

แต่เรื่องที่ต้องพูดกันตรง ๆ คือ ถนนบางเส้นบนเกาะพะงันชันและอันตราย โดยเฉพาะทางขึ้นลงไปหาดริ้นและเส้นไปหาดลับอย่างหาดขวดที่ชันมาก ผิวถนนบางช่วงขรุขระ เป็นทราย หรือลื่นเวลาฝนตก มีนักท่องเที่ยวลื่นล้มและเกิดอุบัติเหตุบ่อย บางเส้นชันเกินกว่าที่สกู๊ตเตอร์คันเล็กสองคนซ้อนจะขึ้นไหว มือใหม่ที่เพิ่งหัดขับไม่ควรลองเส้นพวกนี้ ควรใช้แท็กซี่เหมาแทน ตามกฎหมายต้องมีใบขับขี่รถจักรยานยนต์คู่กับใบขับขี่สากล (IDP) สวมหมวกกันน็อกทุกครั้ง และถ้าขับผิดกฎหรือไม่มีใบอนุญาตที่ถูกต้องแล้วเกิดเหตุ ประกันมักไม่จ่าย ก่อนรับรถให้ถ่ายรูป-วิดีโอรอบคันเก็บไว้กันปัญหาเคลมรอยตอนคืนรถ และเลือกร้านที่ไม่ยึดพาสปอร์ตเป็นประกันโดยวางเงินมัดจำแทน ถ้าไม่มั่นใจฝีมือจริง ๆ อย่าเช่าเพราะแค่เห็นว่าถูก