เที่ยว
มุกดาหาร เดินทางยังไง

รถทัวร์เป็นทางเลือกยอดนิยมสำหรับคนงบประหยัดที่จะไปมุกดาหาร รถออกจากสถานีขนส่งหมอชิต (กรุงเทพฯ) มาลงที่สถานีขนส่งมุกดาหารซึ่งอยู่ในตัวเมือง ใช้เวลาราว 10–11 ชั่วโมงเพราะมุกดาหารอยู่ชายแดนอีสานริมแม่น้ำโขง มีบริษัทเดินรถหลายเจ้าและหลายชั้นให้เลือก ตั้งแต่รถ ป.1 ปรับอากาศไปจนถึงรถ VIP ที่นั่งกว้างเอนสบาย หลายรอบเป็นรถกลางคืนที่ออกช่วงค่ำแล้วถึงมุกดาหารตอนเช้า ช่วยประหยัดทั้งเวลากลางวันและค่าที่พักหนึ่งคืน เหมาะกับคนที่หลับบนรถได้และอยากคุมงบ ข้อดีคือลงที่สถานีขนส่งกลางเมือง ต่อรถเข้าที่พักในระยะใกล้ได้สะดวก ไม่ต้องเปลี่ยนพาหนะหลายต่อแบบการบิน

อีกรูปแบบที่ใช้กันคือรถตู้และรถโดยสารเชื่อมมุกดาหารกับเมืองอีสานใกล้เคียง โดยเฉพาะนครพนมที่อยู่เลียบโขงขึ้นไปทางเหนือ และสกลนครที่อยู่ฝั่งในไม่ไกล คนที่บินลงเมืองอื่นในอีสานหรือมาเที่ยวหลายจังหวัดในทริปเดียวจึงต่อรถเข้ามุกดาหารได้ มีรอบให้เลือกตลอดวันและค่าโดยสารไม่แพง เหมาะกับการเดินทางระหว่างเมืองที่ไม่อยากขับรถเอง หรือใช้เชื่อมต่อเมื่อวางแผนเที่ยวอีสานริมโขงหลายจุด รวมถึงต่อรถจากอุบลราชธานีที่อยู่ทางใต้ได้เช่นกัน

ข้อดีของรถทัวร์และรถตู้คือราคาย่อมเยาและลงกลางเมือง ส่วนข้อที่ต้องเผื่อใจคือการนั่งรถยาวข้ามคืนจากกรุงเทพฯ ราว 10–11 ชั่วโมงอาจเมื่อยล้า โดยเฉพาะถ้าเลือกชั้นรถที่เบาะไม่เอนมาก และเวลาถึงจริงขึ้นกับสภาพการจราจร ควรเลือกบริษัทเดินรถที่น่าเชื่อถือ ดูรีวิวเรื่องความตรงเวลาและสภาพรถก่อนจอง เก็บสัมภาระมีค่าติดตัวไว้บนรถเสมอ และเผื่อเวลาต่อรถเข้าที่พักหลังลงที่สถานีขนส่ง ถ้าถึงมุกดาหารเช้าตรู่ อาจฝากกระเป๋าไว้ที่พักก่อนแล้วออกเที่ยวได้เลย

มุกดาหารไม่มีสนามบินในตัวจังหวัด ดังนั้นคนที่อยากถึงเร็วและเลี่ยงการนั่งรถทัวร์ข้ามคืนมักเลือกบินลงสนามบินที่อยู่ใกล้ที่สุดแล้วต่อรถเข้ามา สนามบินที่คนใช้กันคือสนามบินนครพนม (รหัส KOP) ทางเหนือ และสนามบินสกลนคร (รหัส SNO) ทางฝั่งใน ทั้งสองแห่งมีเที่ยวบินตรงจากกรุงเทพฯ ทางดอนเมืองโดยสายการบินต้นทุนต่ำ ใช้เวลาบินราวชั่วโมงเศษ เมื่อลงเครื่องแล้วต่อรถเข้ามุกดาหารใช้เวลาราวชั่วโมงกว่าแล้วแต่ว่าลงเมืองไหน วิธีนี้รวมแล้วถึงภาคอีสานตอนบนได้เร็วกว่าการนั่งรถยาว เหมาะกับคนที่ให้ความสำคัญกับเวลาและมาจากเมืองไกล

เมื่อลงเครื่องที่นครพนมหรือสกลนครแล้ว การต่อรถเข้ามุกดาหารมีหลายทาง ทั้งการเช่ารถขับเองที่รับรถได้ตั้งแต่ที่สนามบิน ซึ่งสะดวกมากถ้าวางแผนไปภูผาเทิบและแก่งกะเบาที่อยู่นอกเมือง การนั่งรถตู้หรือรถโดยสารเชื่อมระหว่างเมืองที่มีรอบตลอดวัน และการเหมารถหรือใช้บริการรับส่งจากที่พัก หลายคนเลือกรับรถเช่าตั้งแต่ที่สนามบินแล้วขับเลาะเลียบโขงลงมามุกดาหารในตัว ได้ทั้งความสะดวกและวิวริมน้ำระหว่างทาง ไม่ต้องเสียเวลาหารถต่อหลายทอด

สิ่งที่ต้องวางแผนคือเที่ยวบินไปนครพนมและสกลนครมีจำนวนจำกัดกว่าเมืองท่องเที่ยวใหญ่ ตารางบินไม่ได้ถี่ทั้งวัน จึงควรเช็กรอบบินและจองล่วงหน้าโดยเฉพาะช่วงวันหยุดยาว เทศกาลออกพรรษาริมโขง หรือช่วงปีใหม่ที่คนกลับบ้านเยอะ เพราะตั๋วเต็มเร็วและราคาขึ้น ควรเทียบราคาทั้งสองสนามบินและดูว่าลงเมืองไหนต่อรถเข้ามุกดาหารสะดวกกว่าตามแผนเที่ยว ถ้าเที่ยวบินถึงช่วงค่ำ ควรจัดการเรื่องรถต่อและที่พักไว้ล่วงหน้าจะได้ไม่ต้องลุ้นหารถตอนดึก

ถ้าแผนเที่ยวมีจุดนอกเมืองหลายอำเภอ การเช่ารถยนต์ขับเองมักคุ้มและสบายที่สุด เพราะของเที่ยวสำคัญของมุกดาหารหลายแห่งอยู่นอกตัวเมือง จุดที่พลาดไม่ได้คือภูผาเทิบ ในอุทยานแห่งชาติมุกดาหาร ที่มีเสาหินและก้อนหินรูปทรงแปลกตาซึ่งเกิดจากการกัดเซาะมานาน เดินชมลานหินและจุดชมวิวได้ อยู่ห่างจากตัวเมืองออกไปพอสมควร และแก่งกะเบา แก่งหินริมแม่น้ำโขงที่เป็นจุดพักผ่อนและมีร้านอาหารริมน้ำ เหมาะแวะช่วงน้ำลดเห็นแก่งหินชัด รวมถึงถนนเลียบแม่น้ำโขงที่ทอดยาวผ่านหลายอำเภอชายโขง การมีรถส่วนตัวทำให้แวะได้ตามใจและจับเวลาแสงเช้า-เย็นริมโขงได้พอดี มีบริษัทรถเช่าทั้งที่รับรถในตัวเมืองมุกดาหารและที่สนามบินนครพนม/สกลนครสำหรับคนที่บินลงแล้วขับเข้ามา

การเช่ารถคุ้มขึ้นอีกเมื่อมากันเป็นกลุ่มหรือครอบครัว เพราะหารค่าต่อหัวแล้วมักถูกกว่าการเรียกรถเป็นเที่ยว ๆ ไปจุดไกลทั้งวัน ทั้งยังได้แอร์เย็น เก็บสัมภาระได้ และแวะจุดเล็ก ๆ ริมทางได้ตามใจ เส้นทางเลียบโขงในมุกดาหารวิวสวยตลอดทาง ผ่านจุดชมวิวและร้านริมน้ำหลายจุด การขับรถเองทำให้ไม่ต้องรีบและแวะถ่ายรูปได้ตามใจ ข้อที่ต้องเตรียมคือต้องมีใบขับขี่ที่ถูกต้อง (ชาวต่างชาติควรมีใบขับขี่สากล IDP) และควรทำประกันให้คุ้มครองเหมาะสม เพราะบางเส้นทางไปภูผาเทิบเป็นทางขึ้นเขา

ก่อนรับรถให้ถ่ายรูปหรือวิดีโอรอบคันเก็บไว้เป็นหลักฐานสภาพรถ ตรวจยางและเบรกให้เรียบร้อย เติมน้ำมันให้พอสำหรับระยะทางไป-กลับเพราะปั๊มในอำเภอไกลมีห่างกัน และเผื่อเวลาขับกลับก่อนค่ำเพราะถนนเลียบโขงและทางขึ้นภูผาเทิบบางช่วงไฟน้อยและมืดเร็ว ใครที่คิดจะขับรถเช่าข้ามไปฝั่งลาว (สะหวันนะเขต) ควรเช็กเงื่อนไขกับบริษัทรถเช่าก่อน เพราะรถเช่าในไทยหลายเจ้าไม่อนุญาตให้นำข้ามแดน ถ้าจะข้ามไปสะหวันนะเขตมักต้องใช้รถโดยสารข้ามสะพานแทน

เสน่ห์อย่างหนึ่งของมุกดาหารคืออยู่ตรงข้ามสะหวันนะเขต เมืองเศรษฐกิจใหญ่ของลาว พอดี และข้ามไปได้ง่าย ผ่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 2 ซึ่งเชื่อมมุกดาหารกับฝั่งสะหวันนะเขต ด่านอยู่ห่างตัวเมืองไม่มาก หลายคนจึงวางแผนเที่ยวสองประเทศในทริปเดียว เที่ยวริมโขงฝั่งมุกดาหารแล้วข้ามไปเดินเล่นสะหวันนะเขต ชมย่านตึกเก่าสไตล์อาณานิคมฝรั่งเศส โบสถ์เก่า วัด และตลาดฝั่งลาว สะหวันนะเขตเป็นเมืองใหญ่บนเส้นทางระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตกที่เชื่อมต่อไปได้ถึงเวียดนาม การข้ามด่านต้องผ่านขั้นตอนตรวจคนเข้าเมืองทั้งฝั่งไทยและฝั่งลาว เพราะเดินข้ามสะพานเองไม่ได้ จึงต้องใช้บริการรถโดยสารข้ามสะพานหรือรถที่ได้รับอนุญาตวิ่งข้าม แล้วต่อรถเข้าตัวเมืองสะหวันนะเขตอีกทอด

สิ่งที่ต้องเตรียมให้พร้อมคือเอกสารเดินทาง คนไทยและนักท่องเที่ยวหลายสัญชาติเข้าลาวได้ แต่เงื่อนไขวีซ่าและระยะเวลาพำนักต่างกันตามสัญชาติ ควรเช็กกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหรือสถานทูตลาวล่วงหน้าว่าต้องขอวีซ่าก่อนหรือขอที่ด่านได้ ต้องใช้เอกสารอะไรบ้าง และเตรียมพาสปอร์ตที่มีอายุเหลือเพียงพอ ช่วงวันหยุดยาวหรือเทศกาลด่านจะคนเยอะและคิวยาว ควรเผื่อเวลาให้มากและไปแต่เช้า เช็กเวลาเปิด-ปิดด่านให้ดีเพราะด่านไม่ได้เปิดตลอด 24 ชั่วโมง

เรื่องเงินก็ต้องวางแผน เพราะฝั่งลาวใช้เงินกีบเป็นหลัก บางร้านรับเงินบาทหรือเงินดอลลาร์แต่เรตอาจไม่ดีเท่าแลกเป็นกีบ ควรเตรียมเงินสดและเช็กว่าบัตร/แอปที่ใช้อยู่รองรับการใช้จ่ายในลาวหรือไม่ สำหรับคนที่ไม่อยากยุ่งกับขั้นตอนเอง มีทัวร์แบบไป-กลับสะหวันนะเขตที่จัดรถ ไกด์ และดูแลเรื่องข้ามด่านให้ ซึ่งสะดวกสำหรับผู้ที่ข้ามแดนครั้งแรกหรือมีเวลาจำกัด และช่วยให้ได้เที่ยวจุดเด่นของสะหวันนะเขตอย่างครบในวันเดียว

ในตัวเมืองมุกดาหาร รถสองแถวเป็นวิธีเดินทางที่ถูกที่สุด วิ่งตามเส้นทางประจำเชื่อมจุดสำคัญในเมือง ทั้งถนนสำราญชายโขงที่เลียบแม่น้ำโขง ย่านตลาดอินโดจีน และสถานีขนส่ง ค่าโดยสารในเส้นทางหลักอยู่ระดับหลักสิบบาทต่อคน ขึ้นได้เลยโดยโบกตามทาง บอกจุดหมายก่อนขึ้น แล้วจ่ายเงินสดตอนลง เหมาะกับคนงบประหยัดที่เที่ยวในเมืองระยะใกล้และไม่รีบ ได้สัมผัสบรรยากาศท้องถิ่นริมโขงแบบที่แอปเรียกรถให้ไม่ได้ ตัวเมืองมุกดาหารไม่ใหญ่ จุดเที่ยวหลักอย่างตลาดอินโดจีนริมโขง หอแก้วมุกดาหาร และถนนเลียบน้ำอยู่ไม่ไกลกัน เดินเล่นเลียบโขงต่อกันได้สบายในช่วงเย็น

อีกทางเลือกที่คล่องตัวคือเช่ามอเตอร์ไซค์ รายวัน ซึ่งมีให้เช่าในตัวเมืองและช่วยให้ขี่เที่ยวริมโขงได้อิสระ แวะจุดถ่ายรูปตามถนนเลียบน้ำได้ตามใจ เหมาะกับคนที่ขี่มอเตอร์ไซค์คล่องและอยากประหยัดกว่าการเช่ารถยนต์ ค่าเช่าต่อวันไม่แพงและจอดง่ายในเมืองเล็ก แต่ต้องระวังเรื่องความปลอดภัย สวมหมวกกันน็อกทุกครั้ง มีใบขับขี่ที่ถูกต้อง และระวังช่วงถนนเลียบโขงที่บางจุดไฟน้อยตอนค่ำ ส่วนสามล้อและตุ๊กตุ๊กมีให้เรียกตามตลาดและจุดท่องเที่ยวสำหรับระยะใกล้ที่สองแถวไม่ผ่าน แต่ต้องตกลงราคาก่อนขึ้นทุกครั้ง

ข้อจำกัดที่ต้องรู้คือ สองแถววิ่งจำกัดเส้นทางและเวลา ส่วนใหญ่ให้บริการช่วงกลางวันถึงเย็น ตกค่ำรถจะน้อยลงมาก และไม่ได้วิ่งเข้าทุกซอยหรือทุกจุด ที่สำคัญคือสองแถวและมอเตอร์ไซค์เหมาะกับการเที่ยวในเขตเมืองและริมโขงระยะใกล้เท่านั้น ไม่ได้ออกแบบมาสำหรับไปจุดไกลนอกเมืองอย่างภูผาเทิบที่อยู่คนละอำเภอ หรือแก่งกะเบาที่ห่างออกไป จุดเหล่านั้นควรเช่ารถยนต์หรือเหมารถแทน ถ้าไม่อยากต่อราคา ลองสอบถามที่พักว่ามีบริการรถรับส่งหรือแนะนำคนขับประจำได้ไหม หลายที่พักริมโขงมีข้อมูลสองแถวสายที่ผ่านและเวลาวิ่ง

มุกดาหารอยู่ในกลุ่มจังหวัดอีสานตอนบนที่เที่ยวต่อเนื่องกันได้ในทริปเดียว คนที่มีหลายวันจึงนิยมวางแผนรวมนครพนมและสกลนครเข้าด้วยกัน เพราะสามจังหวัดนี้อยู่ไม่ไกลกันและมีของเที่ยวเสริมกันดี ทางฝั่งนครพนม อยู่เลียบแม่น้ำโขงขึ้นไปทางเหนือของมุกดาหาร ขับรถเลาะถนนริมโขงวิวสวยตลอดทาง นครพนมมีพระธาตุพนมที่อำเภอธาตุพนม ถนนเลียบโขงในเมืองที่มองเห็นภูเขาฝั่งลาว และเป็นอีกจุดข้ามไปลาว (คำม่วน-ท่าแขก) ผ่านสะพานมิตรภาพแห่งที่ 3 ใครที่ขับรถเองก็เชื่อมมุกดาหาร-นครพนมเลียบโขงได้สะดวก

อีกทิศคือสกลนคร ที่อยู่ฝั่งในไม่ไกลจากมุกดาหาร มีของเที่ยวสำคัญอย่างพระธาตุเชิงชุมกลางเมือง หนองหานทะเลสาบน้ำจืดขนาดใหญ่ และเส้นทางสายธรรมะที่มีวัดป่าและพิพิธภัณฑ์พระอาจารย์สายกรรมฐานให้แวะสักการะ การรวมมุกดาหาร-นครพนม-สกลนครในทริปเดียวจึงได้ทั้งวิวเลียบโขงต่อเนื่อง จุดข้ามแดนไปลาวหลายจุด และเส้นทางสายบุญให้เลือก เหมาะกับคนที่อยากเก็บอีสานริมโขงและวัดสำคัญให้ครบในคราวเดียว ส่วนใครที่เที่ยวลงใต้ต่อก็เชื่อมอุบลราชธานีได้อีก

การรวมทริปหลายจังหวัดแบบนี้เหมาะกับคนที่ขับรถเที่ยวเองมากที่สุด เพราะควบคุมเวลาและเส้นทางได้เอง แวะจุดเล็ก ๆ ริมทางได้ตามใจ ถ้าไม่ขับเองก็ใช้รถตู้และรถโดยสารเชื่อมระหว่างเมืองได้ แต่ต้องเผื่อเวลารอรถและวางแผนรอบให้ดี สิ่งที่ต้องคิดคือระยะทางรวมไกลขึ้น ควรกระจายวันให้พอ ไม่อัดหลายจังหวัดในวันเดียว และจองที่พักแต่ละเมืองล่วงหน้าโดยเฉพาะช่วงเทศกาล เพื่อให้ทริปไม่เร่งรีบและได้เที่ยวแต่ละจุดเต็มที่