เที่ยวตราด-ลงเกาะ
เดินทางยังไง

รถทัวร์และรถตู้เป็นวิธีเข้าตราดที่ถูกที่สุดและมีรอบให้เลือกเยอะที่สุด ต้นทางหลักคือสถานีขนส่งสายตะวันออก (เอกมัย) มีทั้งรถทัวร์ปรับอากาศชั้นดีและรถตู้/มินิบัสวิ่งเส้นนี้ตลอดวัน ใช้เวลาราวห้าถึงหกชั่วโมงถึงตัวเมืองตราด รถทัวร์ที่นั่งกว้างเบาะเอนได้สบายกว่าในระยะยาว ส่วนรถตู้ถึงไวกว่าเล็กน้อยเพราะคันเล็กวิ่งคล่อง และบางเจ้าลงจุดใกล้ตัวเมืองมากกว่า ราคาทั้งสองแบบใกล้เคียงกันราวสองร้อยเจ็ดสิบถึงสามร้อยห้าสิบบาทต่อเที่ยว รอบเดินทางถี่ตั้งแต่เช้ายันค่ำ เหมาะกับคนที่มาคนเดียวหรือสองคนแบบไม่รีบ และไม่อยากจ่ายแพงกับค่าเดินทาง

เรื่องที่ต้องเผื่อใจไว้แต่แรกคือ เมื่อถึงตัวเมืองตราดหรือ บขส. แล้ว ยังต้องต่อรถไปท่าเรือออกเกาะอีกทอดหนึ่ง ระยะจากตัวเมืองไปท่าเรือฝั่งแหลมงอบราวสิบเจ็ดถึงยี่สิบกิโลเมตร ส่วนท่าเรือแหลมศอกและท่าแถบคลองใหญ่ที่ไปเกาะกูด-เกาะหมากอยู่ไกลลงไปทางใต้อีกหลายสิบกิโลเมตร ถึงเจ็ดสิบกิโลเมตรในบางท่า จุดนี้ต้องต่อรถสองแถว เหมารถ หรือให้รีสอร์ตบนเกาะจัดรถรับ บางบริษัทรถตู้มีแพ็กเกจวิ่งต่อถึงท่าเรือเลย ควรบอกคนขายตั๋วให้ชัดตั้งแต่แรกว่าจะไปเกาะไหน อีกเรื่องคือช่วงวันหยุดยาวตั๋วเต็มเร็วและถนนสายตะวันออกอาจติด แนะนำให้จองล่วงหน้าโดยเฉพาะขากลับ และเผื่อเวลาต่อรถไปท่าเรือให้ทันรอบเรือเที่ยวสุดท้ายของวันด้วย เพราะถ้าพลาดเรืออาจต้องค้างในเมืองตราดอีกคืน

ถ้ามีเวลาจำกัด การบินคือทางที่เร็วที่สุด เส้นหลักคือ สุวรรณภูมิ–สนามบินตราด ให้บริการโดยบางกอกแอร์เวย์สเป็นเจ้าหลัก ใช้เวลาบินราวหนึ่งชั่วโมง เทียบกับรถทัวร์ที่ต้องนั่งห้าถึงหกชั่วโมงแล้วต่างกันชัดเจน สนามบินตราด (รหัส TDX) เป็นสนามบินเล็กบรรยากาศสวนป่า อยู่ในอำเภอเขาสมิง ห่างตัวเมืองตราดราวสี่สิบกิโลเมตร จุดเด่นคือใกล้ท่าเรือฝั่งใต้ที่ไปเกาะช้าง เกาะกูด และเกาะหมากมากกว่าตัวเมือง ทำให้บางคนบินลงแล้วต่อรถไปท่าเรือได้เลยโดยไม่ต้องเข้าเมือง

เรื่องที่ต้องเผื่อใจคือเส้นนี้มีเที่ยวบินน้อย วันละไม่กี่รอบ และเป็นสายการบินเจ้าเดียวเป็นหลัก ทำให้ราคาตั๋วสูงกว่าเส้นบินภายในประเทศทั่วไป เริ่มราวหนึ่งพันห้าร้อยบาทถ้าจองล่วงหน้าและได้รอบดี ขยับขึ้นถึงราวสามพันห้าร้อยบาทช่วงไฮซีซันหรือจองกระชั้น ถ้าแผนทริปอิงไฟลต์ขากลับแน่น ๆ ควรมีแผนสำรอง เพราะถ้าตกเที่ยวบินสุดท้ายของวัน รอบถัดไปอาจเป็นวันรุ่งขึ้น

เมื่อลงเครื่องแล้ว การต่อรถมีหลายทาง ทั้งรถตู้/แท็กซี่สนามบินเหมาไปตัวเมืองหรือท่าเรือ รับรถเช่าที่เคาน์เตอร์สนามบินเพื่อออกเที่ยวรอบจังหวัดได้ทันที หรือแจ้งรีสอร์ตบนเกาะให้จัดรถมารับพร้อมต่อเรือเป็นแพ็กเกจ ถ้าตั้งใจไปพักเกาะกูดหรือเกาะหมากโดยตรง การให้ที่พักจัดรถ-เรือรับตั้งแต่สนามบินจะสะดวกและประหยัดเวลาที่สุด

ถ้าตั้งใจเที่ยวตราดให้ครบทั้งบนแผ่นดินใหญ่ ไม่ได้ลงเกาะอย่างเดียว การเช่ารถขับเองแทบเป็นตัวเลือกที่คุ้มที่สุด เพราะจุดเที่ยวและท่าเรือของตราดกระจายตัวมาก ตัวเมืองเก่าและชุมชนริมน้ำอยู่กลางเมือง ท่าเรือเกาะช้างอยู่ฝั่งแหลมงอบ ท่าเรือไปเกาะกูด-เกาะหมากอยู่แหลมศอกและแถบคลองใหญ่ทางใต้ ส่วนหาดทรายดำ อ่าวตาลคู่ และจุดชายแดนบ้านหาดเล็กก็อยู่คนละทิศ การมีรถของตัวเองทำให้ไปได้ทุกท่าเรือและแวะจุดเล็ก ๆ ระหว่างทางตามใจ ไม่ต้องรอรถสาธารณะที่มีจำกัด คุ้มเป็นพิเศษถ้ามากันเป็นกลุ่มหรือครอบครัวเพราะหารค่าต่อหัวแล้วถูกลง มีทั้งแบบรับรถในเมืองตราดและแบบขับรถเช่ามาจากกรุงเทพฯ เลย

ข้อที่ต้องเตรียมและคิดล่วงหน้าคือ ต้องมีใบขับขี่และควรทำประกันที่คุ้มครองเต็ม ก่อนรับรถให้ถ่ายวิดีโอรอบคันเก็บไว้เป็นหลักฐานสภาพรถ ตรวจยางและเบรกให้เรียบร้อย เรื่องเฉพาะของตราดที่หลายคนลืมคิดคือ ถ้าจะลงเกาะและทิ้งรถไว้ ต้องหาที่ฝากรถที่ท่าเรือ ซึ่งท่าเรือส่วนใหญ่มีลานจอดคิดค่าฝากเป็นรายวัน ควรถามราคาและความปลอดภัยก่อนฝาก ถ้าจะขับรถขึ้นเฟอร์รีไปเกาะช้างก็ทำได้และมีค่าเฟอร์รีสำหรับรถเพิ่ม แต่เกาะกูดและเกาะหมากใช้เรือสปีดโบ๊ตที่เอารถขึ้นไปไม่ได้ ต้องฝากรถไว้ฝั่งแผ่นดินใหญ่ อีกเรื่องคือถนนสายสุขุมวิทช่วงตราดลงไปคลองใหญ่เป็นทางสองเลนคดเคี้ยวเลียบเขาและทะเลเป็นระยะ ควรขับด้วยความระวังโดยเฉพาะช่วงฝนตก และเติมน้ำมันให้พอเพราะปั๊มช่วงใต้สุดอาจห่างกัน

ถ้าเป้าหมายคือไปพักเกาะกูดหรือเกาะหมาก ต้องอิงเรือเป็นหลัก ทั้งสองเกาะเข้าได้ทางเรือจากท่าเรือฝั่งใต้ของตราดเท่านั้น ท่าหลักคือท่าเรือแหลมศอกและท่าเรือแถบอำเภอคลองใหญ่ ซึ่งอยู่ไกลลงไปทางใต้ของตัวเมืองพอสมควร เรือส่วนใหญ่เป็นสปีดโบ๊ต ไปเกาะกูดใช้เวลาราวหนึ่งชั่วโมงถึงหนึ่งชั่วโมงครึ่ง ส่วนเกาะหมากที่อยู่ใกล้กว่าใช้เวลาราวสี่สิบห้านาทีถึงหนึ่งชั่วโมง ราคาราวสี่ร้อยถึงหกร้อยบาทต่อเที่ยวแล้วแต่เกาะและเจ้าเรือ ต่างจากเกาะช้างที่ขึ้นเฟอร์รีจากแหลมงอบและเอารถขึ้นไปได้ เกาะกูดและเกาะหมากใช้สปีดโบ๊ตล้วน เอารถขึ้นไปไม่ได้ ต้องฝากรถไว้ฝั่งแผ่นดินใหญ่แล้วใช้รถของรีสอร์ตหรือเช่ามอเตอร์ไซค์บนเกาะแทน

เรื่องสำคัญที่สุดของการออกเกาะตราดคือ ฤดูกาล เกาะกูดและเกาะหมากอยู่กลางทะเลอ่าวไทยฝั่งตะวันออก ช่วงหน้ามรสุม (ราวพฤษภาคมถึงตุลาคม) ทะเลมีคลื่นแรง เรือหลายเจ้าลดรอบหรืองดวิ่ง โดยเฉพาะช่วงคลื่นจัด และรีสอร์ตบางแห่งบนเกาะปิดตามฤดู ทำให้บางวันออกเกาะไม่ได้หรือมีรอบเรือน้อยลงมาก ส่วนหน้าไฮซีซัน (ราวพฤศจิกายนถึงเมษายน) ทะเลนิ่งกว่า เรือวิ่งถี่และตรงเวลากว่ามาก ก่อนวางแผนไปเกาะจึงควรเช็กตารางเดินเรือและสภาพอากาศล่าสุดกับเจ้าเรือหรือรีสอร์ตบนเกาะเสมอ และควรจองเรือคู่กับที่พักไว้ล่วงหน้า

ข้อควรระวังเวลานั่งเรือคือของที่กลัวเปียกควรใส่ถุงกันน้ำ เพราะสปีดโบ๊ตมีละอองน้ำสาดและกระแทกคลื่นเป็นระยะ คนเมาเรือควรกินยาก่อนขึ้นและเลือกที่นั่งกลางลำ รีสอร์ตหลายแห่งบนเกาะกูด-เกาะหมากมีบริการเรือรับส่งพร้อมรถต่อจากตัวเมืองหรือสนามบิน แจ้งล่วงหน้าได้ตอนจอง และควรจับเรือเที่ยวเช้าเพราะทะเลมักนิ่งกว่าช่วงบ่าย ทั้งยังกันพลาดเรือเที่ยวสุดท้ายที่ตกค่ำมักไม่มีวิ่ง ถ้าพลาดอาจต้องค้างฝั่งแผ่นดินใหญ่อีกคืน

สำหรับคนที่ไม่อยากขับรถเองแต่ก็อยากได้ความสะดวกแบบส่งถึงที่ Grab และแท็กซี่เหมาเป็นทางเลือกที่ช่วยได้ ในเขตเมืองตราดพอมีแอปเรียกรถให้ใช้ ช่วยให้รู้ราคาก่อนขึ้นและไม่ต้องต่อรอง เหมาะกับการวิ่งสั้น ๆ จากที่พักไปตลาด ไปชุมชนริมน้ำ หรือไป บขส. ส่วนงานที่คนใช้บ่อยที่สุดคือการเหมารถไปท่าเรือหรือสนามบิน เพราะท่าเรือออกเกาะอยู่ไกลตัวเมืองและรถสาธารณะไปไม่ถึงสะดวก การเหมารถไปส่งถึงท่าเรือทันเวลาเรือออกจึงคุ้มและช่วยลดความเสี่ยงพลาดรอบเรือ ค่าเหมาไปท่าเรือหรือสนามบินอยู่ราวห้าร้อยถึงหนึ่งพันสองร้อยบาทตามระยะและท่า ควรตกลงราคารวมกับคนขับให้ชัดตั้งแต่แรก

ข้อจำกัดที่ต้องรู้คือ จำนวนรถ Grab ในตราดมีไม่มากเท่าเมืองใหญ่ บางช่วงเวลาหรือบางย่านอาจต้องรอนานกว่าจะมีรถรับ โดยเฉพาะนอกเขตเมือง แถบท่าเรือฝั่งใต้ หรือช่วงเช้ามืด/ดึก การเรียกรถแบบทันทีหน้างานจึงไม่แน่นอน ทางที่ปลอดภัยกว่าคือจองรถล่วงหน้า หรือให้ที่พักช่วยจัดรถรับ-ส่งไว้ก่อน โดยเฉพาะเที่ยวสำคัญอย่างไปลงเรือเช้าหรือไปขึ้นเครื่อง สำหรับการเหมาทั้งวันเพื่อเที่ยวหลายจุด ควรถามราคารวมและจุดแวะให้ชัดก่อนออกเดินทาง โดยรวมวิธีนี้เหมาะกับคนที่ให้ค่ากับความสบายและมากันไม่กี่คน มากกว่าคนที่เที่ยวหลายจุดยาว ๆ ทั้งวันซึ่งเช่ารถขับเองจะคุ้มกว่า

เมื่อมาถึงตัวเมืองตราดแล้ว การเดินทางในเมืองมีรถสองแถวประจำเส้นทางให้ใช้ ซึ่งเป็นตัวเลือกที่ถูกที่สุด รถวิ่งตามสายหลักในเขตเทศบาล เชื่อมตลาด สถานีขนส่ง ย่านชุมชน และจุดสำคัญในเมือง ค่าโดยสารอยู่ในหลักสิบต่อคน ขึ้นได้เลยโดยโบกตามทางแล้วจ่ายตอนลง เหมาะกับคนที่พักในเมืองและเที่ยวเฉพาะจุดใกล้ ๆ อย่างชุมชนริมน้ำ ตลาดเก่า หรือย่านตัวเมือง ไม่ต้องเสียค่ารถแพง และได้สัมผัสบรรยากาศการเดินทางแบบคนท้องถิ่นไปในตัว บางเส้นทางถ้าจะไปไกลกว่านั้นสามารถต่อรองเหมาสองแถวทั้งคันเป็นเที่ยวได้เช่นกัน

ข้อจำกัดที่ต้องรู้คือ สองแถวมีสายและเวลาให้บริการจำกัด ส่วนใหญ่วิ่งช่วงกลางวันถึงเย็น ตกค่ำรถจะน้อยลงมากหรือหยุดวิ่ง และไม่ได้เข้าทุกซอยหรือทุกจุด ที่สำคัญที่สุดสำหรับตราดคือ รถสองแถวประจำทางไม่วิ่งไปถึงท่าเรือออกเกาะ ทั้งท่าแหลมงอบที่ไปเกาะช้าง และท่าแหลมศอก-คลองใหญ่ที่ไปเกาะกูด-เกาะหมาก อยู่ไกลนอกเขตเมืองเกินกว่าสองแถวในเมืองจะพาไปถึง ถ้าจะไปท่าเรือยังต้องพึ่งการเหมารถ เช่ารถ หรือให้ที่พักจัดรถอยู่ดี สำหรับคนที่ไม่คุ้นเส้นทาง แนะนำให้ถามที่พักหรือคนท้องถิ่นว่าสายไหนผ่านจุดที่จะไปและวิ่งถึงกี่โมง เพราะข้อมูลสายรถอาจไม่ได้ติดป้ายชัดเจนเหมือนรถเมล์เมืองใหญ่ โดยรวมสองแถวคุ้มมากสำหรับการเที่ยวในเมืองระยะใกล้ แต่ไม่ใช่ทางที่จะพาไปลงเรือออกเกาะ