เที่ยวอุทัยธานี
เดินทางยังไงดี

เพราะอุทัยธานีไม่มีสนามบินและไม่มีสถานีรถไฟสายหลัก การขับรถมาเองจึงเป็นวิธีที่คนนิยมที่สุดและสะดวกที่สุด เส้นทางจากกรุงเทพฯ ใช้ถนนสายเอเชีย (ทางหลวงหมายเลข 32) ที่เป็นถนนสายหลักขึ้นภาคเหนืออยู่แล้ว สภาพถนนดี ขับง่าย ผ่านอยุธยา อ่างทอง สิงห์บุรี ชัยนาท แล้วแยกเข้าอุทัยธานี ใช้เวลาราว 3–4 ชั่วโมงแล้วแต่ช่วงเวลาและการจราจร ข้อดีที่ชัดเจนคือความอิสระ เพราะจุดเที่ยวของจังหวัดกระจายกันมาก ตั้งแต่เมืองเก่าริมแม่น้ำสะแกกรังในตัวเมือง วัดเขาสะแกกรังที่เป็นจุดชมวิว ไปจนถึงหุบป่าตาดและวัดในอำเภอบ้านไร่ที่อยู่ห่างออกไปหลายสิบกิโลเมตร การมีรถของตัวเองทำให้แวะได้ตามใจและจัดคิวเที่ยวได้ยืดหยุ่นในวันเดียว

เมื่อหารค่าน้ำมันและค่าทางด่วนกันหลายคน การขับรถมาเองมักคุ้มกว่าการนั่งรถสาธารณะแล้วต่อรถหลายทอด และยังพาไปถึงจุดที่รถสาธารณะเข้าไม่ถึงอย่างหุบป่าตาดหรือหมู่บ้านในบ้านไร่ได้ด้วย สิ่งที่ต้องเผื่อไว้คือถนนสายเอเชียเป็นเส้นหลักที่มีรถบรรทุกและรถทัวร์วิ่งเยอะตลอดวันและกลางคืน ควรขับด้วยความเร็วที่ควบคุมได้ เว้นระยะห่างรถคันหน้า ระวังช่วงแซงและจุดกลับรถ และพักเป็นระยะถ้าขับทางไกล อีกเรื่องคือย่านเมืองเก่าริมสะแกกรังเป็นตรอกซอกซอยแคบและที่จอดรถมีจำกัด ควรเลือกที่พักที่มีที่จอดหรือจอดในจุดที่กว้างแล้วเดิน-ปั่นจักรยานเที่ยวต่อ ส่วนเส้นทางไปบ้านไร่บางช่วงเป็นถนนขึ้นเขาคดเคี้ยว ให้ขับช้าและระวังเป็นพิเศษ

สำหรับคนที่มาจากกรุงเทพฯ และไม่มีรถส่วนตัว รถโดยสารสาธารณะยังเป็นทางเลือกที่ประหยัดและใช้ได้จริง แต่ต้องเข้าใจก่อนว่าอุทัยธานีเป็นจังหวัดเล็กที่รถวิ่งตรงจากกรุงเทพฯ มีไม่มากเท่าจังหวัดใหญ่ วิธีที่คนนิยมคือนั่งรถทัวร์หรือรถตู้จากสถานีขนส่งหมอชิต 2 มาลงที่นครสวรรค์ซึ่งเป็นชุมทางใหญ่ที่รถผ่านเยอะและรอบถี่ แล้วต่อรถตู้หรือรถโดยสารประจำทางสั้น ๆ จากนครสวรรค์เข้าตัวเมืองอุทัยธานีอีกทอดหนึ่ง เพราะสองจังหวัดนี้อยู่ติดกันและระยะทางไม่ไกล การต่อรถช่วงนี้จึงใช้เวลาไม่นาน รวมทั้งทริปอยู่ราว 4–5 ชั่วโมง ราคารวมค่าต่อรถอยู่ในช่วงหลักร้อยต้น ๆ ถึงสี่ร้อยบาทต่อคนแล้วแต่ผู้ให้บริการและชั้นที่นั่ง

บางช่วงเวลาก็มีรถตู้หรือรถโดยสารที่วิ่งตรงเข้าตัวเมืองอุทัยธานีโดยไม่ต้องเปลี่ยนรถ ซึ่งสะดวกกว่าและเร็วกว่า แต่รอบมักมีจำกัดกว่าเส้นที่ผ่านนครสวรรค์ จึงควรเช็กรอบและสอบถามที่สถานีขนส่งหรือหน้าเว็บผู้ให้บริการล่วงหน้า โดยเฉพาะช่วงวันหยุดยาวที่คนเดินทางเยอะและที่นั่งเต็มเร็ว ข้อจำกัดของการมาแบบนี้คือเมื่อถึงอุทัยธานีแล้วยังต้องหาวิธีเที่ยวต่อในจังหวัด เพราะจุดเที่ยวนอกเมืองอย่างหุบป่าตาด-บ้านไร่อยู่ไกลและไม่มีรถสาธารณะเข้าถึงสะดวก ส่วนใหญ่จึงเที่ยวเฉพาะในเมืองเก่าริมสะแกกรังด้วยจักรยานหรือสามล้อ แล้วถ้าจะไปจุดไกลค่อยเช่ารถหรือเหมารถท้องถิ่นต่อ เหมาะกับคนที่เน้นเที่ยวเมืองเก่าและวิถีริมน้ำเป็นหลักมากกว่าเที่ยวครบทั้งจังหวัด

สำหรับคนที่นั่งรถทัวร์หรือรถตู้มาถึงอุทัยธานีแล้วแต่ยังอยากไปเที่ยวจุดที่อยู่นอกเมือง การเช่ารถขับเองในจังหวัดเป็นทางออกที่ยืดหยุ่นที่สุด เพราะไฮไลต์หลายแห่งของอุทัยธานีไม่ได้อยู่ในตัวเมือง แต่กระจายอยู่ตามอำเภอรอบนอก โดยเฉพาะหุบป่าตาดในอำเภอบ้านไร่ที่เป็นหุบเขาหินปูนมีต้นตาดขึ้นหนาแน่นแบบป่าดึกดำบรรพ์ และวัดใหญ่อย่างวัดท่าซุงกับวัดในบ้านไร่ที่อยู่ห่างตัวเมืองหลายสิบกิโลเมตร จุดเหล่านี้ไม่มีรถสาธารณะวิ่งเข้าถึงสะดวก การมีรถของตัวเองจึงทำให้ไปได้ตามใจและจัดคิวเที่ยวหลายจุดในวันเดียว ค่าเช่ารถเก๋งหรืออีโคคาร์ทั่วไปอยู่ราว 1,000–1,600 บาทต่อวันบวกค่าน้ำมัน เมื่อหารกันหลายคนก็ยังคุ้มกว่าการเหมารถทีละรอบ

ข้อที่ต้องรู้คืออุทัยธานีเป็นจังหวัดเล็ก ผู้ให้บริการรถเช่าในตัวเมืองมีจำนวนจำกัดกว่าหัวเมืองท่องเที่ยวใหญ่ ช่วงวันหยุดยาวรถอาจถูกจองหมดเร็ว จึงควรติดต่อจองล่วงหน้าและตกลงเงื่อนไขประกัน-ค่ามัดจำให้ชัดเจน อีกทางเลือกที่หลายคนใช้คือเช่ารถจากกรุงเทพฯ ขับมาเลยตั้งแต่ต้นทางแล้วใช้เที่ยวในจังหวัดต่อ ซึ่งสะดวกถ้าวางแผนมาแต่แรก เรื่องเส้นทางต้องเผื่อไว้ว่าถนนไปอำเภอบ้านไร่บางช่วงเป็นทางขึ้นเขาคดเคี้ยวและมีช่วงที่สัญญาณโทรศัพท์อ่อน ควรเตรียมแผนที่ออฟไลน์ เติมน้ำมันให้เต็มก่อนออกจากเมือง และออกเดินทางแต่เช้าเพื่อให้มีเวลาเที่ยวและกลับก่อนมืด เพราะถนนต่างอำเภอตอนกลางคืนไฟน้อยและเปลี่ยว

ถ้าไม่มีรถและไม่อยากขับเอง หลายคนคิดถึง Grab เป็นอย่างแรก แต่ต้องเข้าใจตามจริงว่าอุทัยธานีเป็นจังหวัดเล็กที่ไม่ใช่เมืองท่องเที่ยวใหญ่ จำนวนรถ Grab ในพื้นที่จึงน้อยมากจนแทบเรียกไม่ได้ในหลายช่วงเวลา โดยเฉพาะย่านนอกเมืองหรือตอนกลางคืน การวางแผนพึ่ง Grab เป็นหลักตลอดทริปจึงไม่ค่อยเวิร์ก สิ่งที่ใช้ได้จริงกว่าในต่างจังหวัดแบบนี้คือการเหมารถท้องถิ่นหรือแท็กซี่ที่ที่พักและคนในพื้นที่แนะนำ ซึ่งมักเป็นรถตู้ รถเก๋ง หรือรถสามล้อเครื่องที่รับพาเที่ยวเป็นรอบหรือรายวัน วิธีนี้เหมาะกับการรับส่งจากจุดที่รถทัวร์-รถตู้มาส่งเข้าที่พัก หรือพาเที่ยวจุดใกล้ ๆ ในเมืองที่ไม่กี่แห่ง

สำหรับการไปจุดเที่ยวนอกเมืองอย่างหุบป่าตาดหรือวัดในบ้านไร่ที่อยู่ไกล วิธีที่คนนิยมคือเหมารถแบบไป-รอ-กลับ โดยตกลงราคาสุทธิ จุดแวะ และเวลารอกันให้จบก่อนออกเดินทาง ราคาขึ้นกับระยะทางและจำนวนจุด มักอยู่ในหลักร้อยถึงหลักพันบาทต่อรอบ ข้อดีคือมีคนขับที่รู้เส้นทางพาไป ไม่ต้องขับเองบนถนนขึ้นเขาที่ไม่คุ้น และแวะถ่ายรูปได้ตามที่ตกลง ข้อควรระวังคือควรใช้บริการที่ที่พักหรือคนท้องถิ่นแนะนำ ตกลงราคาชัดเจนเป็นลายลักษณ์อักษรหรือยืนยันปากเปล่าให้แน่ใจก่อนขึ้นรถเพื่อไม่ให้มีปัญหาเรื่องค่าใช้จ่ายทีหลัง และถ้าจะไปหลายจุดหรือไปไกลควรเปรียบเทียบกับค่าเช่ารถขับเองด้วย เพราะบางครั้งเช่ารถทั้งวันอาจคุ้มกว่าการเหมาเป็นรอบ ๆ

เสน่ห์ที่ทำให้อุทัยธานีต่างจากเมืองอื่นคือวิถีริมแม่น้ำสะแกกรัง ซึ่งเป็นแม่น้ำสายเล็กที่ไหลผ่านกลางเมืองเก่า สองฝั่งยังมีเรือนแพและบ้านไม้เก่าที่คนอาศัยและเลี้ยงปลาในกระชังมาแต่ไหนแต่ไร การเที่ยวชมวิถีนี้จึงไม่ได้ใช้รถ แต่ใช้เรือเป็นตัวเอก วิธียอดนิยมคือลงเรือเล็กล่องชมบรรยากาศริมน้ำ ผ่านวัดริมแม่น้ำอย่างวัดอุโบสถาราม เรือนแพ และการทำมาหากินริมน้ำ ใช้เวลาราวหนึ่งชั่วโมง ค่าเรือมีทั้งแบบเหมาลำและคิดต่อหัวแล้วแต่ผู้ให้บริการและจำนวนคน ควรสอบถามราคาและตกลงเส้นทาง-เวลากันให้ชัดก่อนลงเรือ เป็นกิจกรรมที่เห็นภาพเมืองในมุมที่เดินหรือขับรถไม่เห็น

อีกประสบการณ์ที่หลายคนตั้งใจมาคือการพักค้างในเรือนแพกลางแม่น้ำสะแกกรัง ที่พักแบบแพในเมืองมีให้เลือกหลายเจ้า บรรยากาศเงียบสงบ ตื่นเช้ามาเห็นสายหมอกและวิถีริมน้ำได้จากห้องพักเลย ค่าที่พักคิดเป็นคืนและควรจองล่วงหน้าโดยเฉพาะช่วงหน้าหนาวและวันหยุดยาวที่คนนิยมมาพัก เรื่องที่ต้องเผื่อไว้คือควรใช้บริการเรือและเรือนแพที่ที่พักหรือคนท้องถิ่นแนะนำ ตกลงราคาให้ชัด สวมเสื้อชูชีพเมื่อลงเรือ และเช็กสภาพอากาศก่อน เพราะช่วงหน้าฝนหรือน้ำหลากระดับน้ำและกระแสน้ำอาจเปลี่ยน กิจกรรมริมน้ำเหมาะกับช่วงเช้าตรู่หรือเย็นที่อากาศเย็นและแสงสวย ส่วนกลางวันแดดจัดควรเตรียมหมวกและน้ำดื่มไปด้วย

เมืองเก่าอุทัยธานีขนาดกะทัดรัดและเรียงตัวอยู่ริมแม่น้ำสะแกกรัง จุดเที่ยวหลักในเมืองอย่างตลาดเช้าริมน้ำ วัดอุโบสถาราม บ้านไม้เก่า และร้านกาแฟย่านเมืองเก่าอยู่ใกล้กันในระยะที่ปั่นจักรยานถึงได้สบาย การเช่าจักรยานปั่นชมเมืองจึงเป็นวิธีเที่ยวที่เข้ากับจังหวะเนิบ ๆ ของเมืองนี้ที่สุด ที่พักหลายแห่งในเมืองมีจักรยานให้ยืมหรือเช่าในราคาหลักสิบถึงหลักร้อยบาทต่อวัน ปั่นเลาะริมน้ำ แวะตลาด แวะวัด และหยุดถ่ายรูปได้ตามใจโดยไม่ต้องกังวลเรื่องที่จอดรถหรือน้ำมัน เหมาะกับคนที่อยากซึมซับบรรยากาศเมืองเก่าแบบช้า ๆ และประหยัดที่สุด

อีกทางเลือกที่ได้อารมณ์ย้อนยุคคือการนั่งสามล้อรับจ้างชมเมือง ซึ่งยังพอมีให้เห็นในเมืองต่างจังหวัดแบบนี้ คนขับมักรู้จักจุดเที่ยวและเรื่องราวของเมืองดี พาแวะได้หลายจุดโดยไม่ต้องออกแรงปั่นเอง เหมาะกับคนที่เดินหรือปั่นไม่ไหว หรืออยากฟังเรื่องเล่าจากคนท้องถิ่น ค่าโดยสารให้ตกลงราคาต่อเที่ยวหรือเหมาชมเมืองกันให้ชัดก่อนขึ้น ข้อจำกัดที่ต้องเข้าใจคือทั้งจักรยานและสามล้อเที่ยวได้เฉพาะในตัวเมืองและย่านใกล้เคียงเท่านั้น ไม่เหมาะกับการไปจุดไกลนอกเมืองอย่างหุบป่าตาดหรือบ้านไร่ที่ต้องใช้รถยนต์ นอกจากนี้ช่วงกลางวันแดดค่อนข้างแรง ควรเที่ยวช่วงเช้าหรือเย็น เตรียมหมวก น้ำดื่ม และครีมกันแดด แล้วค่อย ๆ ปั่นชมเมืองแบบไม่รีบจะได้อารมณ์ที่สุด